Het verlies van een dierbare raakt ons vaak dieper dan we vooraf kunnen voorstellen. Veel mensen merken dat degene die is overleden later nog in hun dromen verschijnt. Dat kan verwarrend, maar ook troostend zijn. Waarom gebeurt dat, en zegt het iets?
Dromen als onderdeel van rouw
Iedereen rouwt op zijn eigen manier: met veel tranen, stilte, afleiding of ontkenning. In je slaap gaat dat proces gewoon door. Je brein blijft herinneringen en gevoelens verwerken, en daardoor kun je intens over de overledene dromen.
Neurowetenschapper Patrick McNamara noemt dit visitatiedromen: dromen waarin een overledene heel levensecht aanwezig is. Volgens hem hangen die meestal samen met het verwerken van verdriet en gemis. Hij schreef hier regelmatig over in zijn blog voor Psychology Today en beschrijft hoe zulke dromen zelfs vragen kunnen oproepen over leven na de dood – ook al is daar geen harde wetenschappelijke conclusie over.
Wat zeggen onderzoeken?
Een studie uit 2014 in het American Journal of Hospice and Palliative Care liet zien dat rouwdromen veel voorkomen. Mensen dromen bijvoorbeeld over een mooie herinnering, over de ziekteperiode, of zien de overledene weer gezond en rustig. Vaak voelt zo’n droom als een soort symbolische boodschap.
In een Canadees onderzoek uit 2016 bij 76 nabestaanden gaf:
-
67% aan dat de dromen hun gevoel van “er is misschien meer na de dood” versterkten;
-
71% zei dat de dromen hielpen om zich nog verbonden te voelen met de overledene.
Kenmerken van een visitatiedroom
Psychologe Jennifer E. Shorter beschreef een aantal veelvoorkomende elementen:
-
De overledene ziet eruit zoals vroeger, soms zelfs jonger of gezonder.
-
Op een rustige manier lijkt duidelijk te worden dat het “goed” gaat met diegene.
-
De boodschap wordt meer gevoeld dan echt uitgesproken: via sfeer, blik of aanwezigheid.
-
De droom voelt kalm, helder en ordelijk, in plaats van chaotisch of nachtmerrieachtig.
Wat kun je ermee?
Of je zo’n droom nu ziet als puur psychologisch of als iets spiritueels: hij kan een rol spelen in je rouwproces. Dromen kunnen helpen om herinneringen een plaats te geven, emoties te voelen die je overdag wegdrukt, of je voor even dicht bij iemand te laten zijn die je mist.
Heb jij wel eens over een overleden dierbare gedroomd? Voor veel mensen is het delen van zo’n ervaring al een kleine steun – simpelweg omdat het laat zien dat ze niet de enigen zijn die dit meemaken.
